۰۳ مقایسه

فقط اینستاگرام کافی است؟ مقایسه صادقانه سایت و اینستاگرام

خیلی از کسب‌وکارهای ایرانی فقط روی اینستاگرام هستن. این تصمیم اشتباهی هم نبوده — واقعاً جواب داده. ولی چند تا کار هست که اینستاگرام از پسشون برنمی‌آد، و بهتره قبل از اینکه لازمشون بشید بدونید کدوم‌ها.

اول اینکه اینستاگرام چه کارهایی را خوب انجام می‌دهد

قبل از هر چیز این رو بگم، چون معمولاً کسی که می‌خواد بهتون سایت بفروشه ازش رد می‌شه: اینستاگرام برای کسب‌وکار کوچک ابزار خیلی خوبیه.

  • همان روز راه می‌افتد و هزینه شروعش صفره.
  • آدم‌های جدید پیدا می‌کند. کسی که شما رو نمی‌شناسه ممکنه پستتون رو ببینه و دنبالتون کنه. سایت خودش این کار رو نمی‌کنه.
  • چهره نشان می‌دهد. استوری از کار روزمره، جواب دادن به پیام‌ها، دیده شدن پشت صحنه — این‌ها اعتماد می‌سازن و توی یک سایت ثابت جا نمی‌شن.
  • مردم همان‌جا هستند و برای دیدنتون لازم نیست جایی برن.

پس سؤال درست این نیست که «کدوم بهتره». سؤال درست اینه که هر کدوم چه کاری رو انجام می‌ده.

اینستاگرام مرحله آشنایی را می‌گیرد و سایت مرحله تصمیم را اینستاگرام پیدا شدن و آشنا شدن استوری، پست، جواب دادن دیده شدن توسط آدم‌های تازه وب‌سایت تصمیم گرفتن و خرید قیمت، جزئیات، نمونه‌کار پیدا شدن در گوگل لینک در بایو دو کار متفاوت، نه دو رقیب
اینستاگرام آدم را پیدا می‌کند، سایت او را به مشتری تبدیل می‌کند. کسی که فقط یکی از این دو را دارد، نیمی از مسیر را ندارد.

مقایسه، بدون طرفداری

  اینستاگرام وب‌سایت
هزینه شروع رایگان یک‌بار برای ساخت، بعد هزینه کوچک سالانه
سرعت راه‌اندازی همان روز چند روز تا چند هفته
پیدا شدن در گوگل تقریباً هیچ نقطه قوت اصلی
مالکیت مال پلتفرم است مال شماست
رسیدن به مشتری قدیمی وابسته به الگوریتم شماره و ایمیل دست خودتان
نمایش قیمت و کاتالوگ سخت؛ در پست‌ها گم می‌شود مرتب و قابل جستجو
پیدا کردن آدم تازه نقطه قوت اصلی فقط از راه جستجو

سه چیزی که اینستاگرام نمی‌تواند بدهد

۱. کسی که اسم شما را بلد نیست

آدم‌ها توی اینستاگرام دنبال آدم می‌گردن و توی گوگل دنبال کار. کسی که سرچ می‌کنه «کیک تولد سفارشی کرج»، هیچ صفحه‌ای رو نمی‌شناسه — داره دنبال کسی می‌گرده که این کار رو بکنه. این آدم توی اینستاگرام شما رو پیدا نمی‌کنه، مگر تصادفی.

۲. مالکیت

صفحه اینستاگرام شما مال شما نیست؛ مال شرکت میتاست. اون تصمیم می‌گیره پستتون به چند نفر نشون داده بشه و اون تصمیم می‌گیره حساب باز بمونه یا نه.

این فقط یک احتمال نظری نیست. حساب‌ها بسته می‌شن — گاهی به دلیل، گاهی به اشتباه، گاهی چون کسی گزارششون کرده. و وقتی بسته بشه، هم پست‌ها می‌رن، هم پیام‌ها، هم دنبال‌کننده‌هایی که سال‌ها براشون کار کردید. چون شماره‌ای ازشون ندارید، راهی هم برای برگردوندنشون نیست.

۳. اطلاعات مشتری

اگه بتونید شماره یا ایمیل مشتری‌هاتون رو داشته باشید، هر وقت خواستید می‌تونید بهشون خبر بدید — بدون اینکه به الگوریتم کسی وابسته باشید. این چیزیه که یک سایت با یک فرم ساده بهتون می‌ده و اینستاگرام نمی‌ده.

فرقش رو این‌جوری ببینید: توی اینستاگرام ده هزار دنبال‌کننده داشته باشید، وقتی پست می‌ذارید شاید چند صد نفرشون ببینن، و اون هم به تصمیم پلتفرم بستگی داره. ولی اگه شماره هزار نفر رو داشته باشید، هر هزار نفر پیامتون رو می‌بینن. عدد کوچک‌تره، اثرش بیشتره — چون بین شما و مشتری کسی نایستاده.

این کاری هم هست که همین امروز می‌تونید شروع کنید، حتی قبل از اینکه سایتی داشته باشید: از این به بعد شماره هر مشتری‌ای که ازتون خرید می‌کنه رو یک جا نگه دارید. یک فایل ساده کافیه. اگه یک روز صفحه‌تون رو از دست دادید، این فهرست تنها چیزیه که کسب‌وکارتون رو سرپا نگه می‌داره.

یک تست ساده فرض کنید فردا صبح بیدار شید و صفحه اینستاگرامتون باز نشه. چند درصد از مشتری‌هاتون رو هنوز می‌تونید پیدا کنید؟ اگه جواب نزدیک به صفره، این تنها مشکلیه که این نوشته درباره‌شه.

هزینه‌ای که برای اینستاگرام می‌دهید ولی حسابش نمی‌کنید

اینستاگرام رایگانه، ولی مجانی نیست. سه تا هزینه داره که چون توی هیچ فاکتوری نمی‌آد، معمولاً کسی جمعشون نمی‌زنه:

  • وقتی که صرف ساخت محتوا می‌شه. عکس گرفتن، تدوین، نوشتن کپشن، انتخاب زمان انتشار. اگه هفته‌ای چند ساعت باشه، سالانه عدد بزرگی می‌شه.
  • پولی که برای دیده شدن می‌دید. هر ماه که تبلیغ نکنید، همون ماه بازدید کم می‌شه. این هزینه هیچ‌وقت تموم نمی‌شه.
  • جواب دادن به سؤال‌های تکراری. «قیمتش چنده؟»، «ارسال دارید؟»، «سایزش چیه؟» — همون سؤال‌هایی که یک صفحه ساده روی سایت یک بار برای همیشه جوابشون رو می‌ده.

منظورم این نیست که این هزینه‌ها بی‌ارزشن؛ خیلی وقت‌ها کاملاً ارزششون رو دارن. منظورم اینه که وقتی هزینه سایت رو با «رایگان» مقایسه می‌کنید، دارید با عددی مقایسه می‌کنید که واقعی نیست.

چه کسانی واقعاً به سایت نیاز ندارند

این رو هم بگم تا مقایسه یک‌طرفه نشه. برای بعضی‌ها اینستاگرام تنهایی واقعاً کافیه:

  • کسب‌وکارهای کاملاً تصویری با خرید سریع — مثل فروش لباس یا اکسسوری، جایی که مشتری با دیدن عکس تصمیم می‌گیره و جزئیات زیادی لازم نداره.
  • کسی که ظرفیتش پر است. اگه بیشتر از توانتون سفارش دارید، مشکل امروزتون پیدا شدن نیست.
  • کسی که تازه شروع کرده و هنوز مطمئن نیست دقیقاً چی می‌فروشه. اول محصول رو پیدا کنید، بعد سایت.

ولی حتی توی این سه حالت هم، گرفتن یک دامنه به اسم خودتون کار درستیه. ارزونه و اسمتون رو برای روزی که لازمش داشتید نگه می‌داره.

پس جواب چیست؟

جواب واقعی «هر دو» است، ولی نه به این معنی که کار دو برابر بشه. هر کدوم یک نقش دارن:

  • اینستاگرام برای پیدا شدن، نشون دادن کار روزمره و حرف زدن با آدم‌ها.
  • سایت برای جایی که تصمیم گرفته می‌شه: قیمت، جزئیات، نمونه‌کار، و برداشتن راه تماس.
  • لینک بایو پلی که این دو رو به هم وصل می‌کنه.

اگر الان فقط اینستاگرام دارید

لازم نیست کار بزرگی بکنید. با کوچک‌ترین قدم شروع کنید:

  1. یک دامنه به اسم خودتان بگیرید، حتی اگه فعلاً چیزی روش نذارید. این ارزون‌ترین کاریه که می‌تونید بکنید و اسمتون رو نگه می‌داره.
  2. یک صفحه ساده بسازید: چه کار می‌کنید، چند نمونه، راه تماس. همین کافیه که توی گوگل دیده بشید.
  3. لینکش رو توی بایو بذارید و توی استوری‌ها بهش اشاره کنید.
  4. کم‌کم صفحه‌های بیشتری اضافه کنید — برای هر خدمت یا محصول اصلیتون یکی.

صفحه اینستاگرامتون رو هم ول نکنید. اون هنوز داره کار خودش رو می‌کنه؛ فقط از این به بعد قرار نیست تنها جایی باشه که وجود دارید.